Wednesday, March 05, 2014

फुटबॉल वर्ल्डकपची उलट गणती सुरू

फिफा फुटबॉल वर्ल्डकप आता बरोबर ९९ दिवसांवर आला आहे. १२ जून ते १३ जुलै या कालावधीत ब्राझीलमध्ये हा वर्ल्डकप रंगेल.



फिफा फुटबॉल वर्ल्डकप आता बरोबर ९९ दिवसांवर आला आहे. १२ जून ते १३ जुलै या कालावधीत ब्राझीलमध्ये हा वर्ल्डकप रंगेल. जगभरात क्रीडा स्पर्धामध्ये सर्वात मोठी प्रसिद्धी मिळवण्याचा मान हा नेहमीच फुटबॉल वर्ल्डकपकडे राहिला आहे. यंदा ब्राझीलला दुस-यांदा वर्ल्डकप आयोजनाचा मान मिळाला आहे. त्यानिमित्ताने वर्ल्डकपच्या तयारीवर आणि त्यातील महत्वपूर्ण घडामोडींचा आढावा घेण्याचा हा प्रयत्न..
यजमान आणि वाद
ब्राझीलला यजमानपद मिळाल्यापासून तेथील सरकारला ब्राझीलवासियांच्या रोषाला सामोरे जावे लागत आहे. तेथील ढासळलेली अर्थव्यवस्था पाहता वल्र्डकपच्या तयारीसाठी होणारा खर्च हा अर्थातच तेथील लोकांच्या रागाचे कारण आहे. कारण २०१६मध्ये ब्राझीलमध्ये रिओ ऑलिंपिकही होणार आहे. त्या सर्वाचे पडसाद गेल्यावर्षी कन्फेडरेशन कपदरम्यानही पाहायला मिळाले होते. सामन्याच्याठिकाणी निदर्शने, जाळपोळ करून ब्राझीलवासीय त्यांचा राग व्यक्त करत होते. या सर्व घडामोंडींमध्ये काही स्टेडियमच्या बांधकामांनाही उशीर झाला. मात्र ती वेळेत पूर्ण होतील असे आश्वासन देण्यात आले आहे. ब्राझीलच्या अध्यक्षा दिल्मा रोसेफ यांनी स्वत: सर्व तयारीमध्ये लक्ष घातले आहे. जोडीला हवाई मार्ग हादेखील चर्चेचा विषय आहे. ब्राझीलमधील १२ शहरांमध्ये होणा-या या स्पर्धेच्या ठिकाणांमध्ये फार मोठे अंतर आहे. अनेक रेल्वे स्टेशनांचाही कायापालट करण्याचे काम सुरू आहे. त्यातच हवामानातील फरकही फुटबॉलपटूंच्यादृष्टीने चिंतेचा विषय आहे.
स्टारवर विशेष लक्ष
पेले, मॅरॅडोना यासारखे माजी दिग्गज ज्याप्रमाणे त्यांच्या देशाला वर्ल्डकप जिंकून देणारे स्टार ठरले तो मान सध्याचे स्टार लिओनेल मेसी, ख्रिस्तियानो रोनाल्डो यांना मिळालेला नाही. यंदा दोघांचेही लक्ष्य त्यांच्या देशाला वर्ल्डकप जिंकून देण्याचेच आहे. मेसी अर्जेटिनाचे आणि रोनाल्डो पोर्तुगालचे प्रतिनिधित्व करेल. त्यातच दोघांनीही स्पॅनिश ला-लिगा आणि यूएफा चॅँपियन्स लीगमध्ये प्रभावी कामगिरी करत फॉर्म राखला आहे.
नेयमार प्रभावी ठरणार?
गेल्यावर्षी ब्राझीलला फिफा कन्फेडरेशन कप जिंकून देण्यात मोलाचे योगदान दिलेला नेयमार यंदा पेलेंचा कित्ता गिरवेल असा अंदाज आहे. छोटय़ा चणीच्या नेयमारची गुणवत्ता ओळखून त्याला बार्सिलोनासारख्या अव्वल क्लबने गेल्यावर्षी करारबद्ध केले. नेयमार हा मेसी आणि रोनाल्डोपेक्षाही वर्ल्डकपमध्ये सरस ठरेल असे फुटबॉलमधील जाणकारांचा अंदाज आहे.
स्पेन वर्ल्डकप राखणार?
स्पेनने २००८मध्ये युरो कप, २०१०मध्ये वल्र्डकप आणि २०१२मध्ये युरो कप जिंकून दबदबा राखला. स्पेन सातत्याने फिफा रॅँकिंगमध्ये अव्वल स्थान टिकवून आहे. मात्र गेल्यावर्षी कन्फेडरेशनच्या अंतिम फेरीत ब्राझीलविरुद्ध त्यांचा कस लागला होता. त्यावेळी यजमानांचे आक्रमण भेदणे स्पेनला जमले नव्हते. ते पाहता स्पेनसमोर मुख्य आव्हान असेल ते यजमान ब्राझीलचे.
लक्षवेधी
>आठ ग्रुप, ३२ देशांचा सहभाग, एकूण ६४ सामने, १२ ठिकाणे. त्या ठिकाणांमध्ये रिओ दि जानेरो येथील मॅरॅकॅना हे मुख्य आकर्षण असलेले स्टेडियम. त्याच स्टेडियमवर अंतिम लढत रंगेल.
>वर्ल्डकपमध्ये प्रथमच गोल-लाइन तंत्रज्ञानाचा वापर
>वॅनिशिंग स्प्रेचाही वर्ल्डकपमध्ये प्रथमच होणार वापर. त्यानुसार फ्रीकीकची जागा रेफ्री आखून देणार. हा पाण्याचा स्प्रे एका मिनिटांत अदृश्य होतो.
>फिफा वर्ल्डकप ट्रॉफी टूर रविवारीच (दोन मार्च) पूर्ण झाली. या टूरद्वारे जगभरातील ८८ देशांनी वर्ल्डकप चषकाची झलक पाहिली. भारतात कोलकात्यातही वर्ल्डकप चषकाने भेट दिली होती.
>आतापर्यंत या वल्र्डकपची जवळपास चार लाख ७३ हजार तिकिटे जगभरात विकत घेतली गेल्याचे फिफाकडून जाहीर झालेली आकडेवारी सांगते. यजमान असल्याने >ब्राझीलला सर्वाधिक तिकिटांचा मान मिळाला. एकूण ३,३३४,५२४ तिकिट स्पर्धेसाठी आहेत. त्यात व्हिआयपींचाही कोटा आहे.
>फुलेको हे वर्ल्डकपचे बोधचिन्ह (मॅस्कॉट) असेल. ब्राझीलमधील ५ ते १२ वयोगटातील मुलांना समोर ठेवून हे बोधचिन्ह ठेवण्यात आले आहे.
>आदिदास ब्राझुका हा मुख्य बॉल असेल.
>२०१०च्या वर्ल्डकपला शकिराचे ‘वाका वाका’ हे मुख्य गाणे होते. यंदा पितबूलने गायलेले ‘वुई आर वन’ हे गाणे मुख्य आहे.
>भारतात स्पर्धेचे प्रक्षेपण सोनी सिक्स वाहिनीवर दिसेल.

आय लीग सामने `फिक्स’ करण्यासाठी ऑफर्स

क्रिकेटप्रमाणे भारतीय फुटबॉललाही `मॅचफिक्सिंग’चे ग्रहण लागण्याची चिन्हे दिसत असून मलेशियातील बेटिंग टोळीने आय लीग फुटबॉल स्पर्धेतील सामने फिक्स करण्यासाठी भारतीय क्लबशी संपर्क साधण्याचा प्रयत्न केल्याचे एका वरिष्ठ पदाधिकाऱयाने मंगळवारी सांगितले. यामुळे भारतीय फुटबॉल फेडरेशनला भ्रष्टाचारविरोधी युनिट नेमण्यासाठी पाऊल उचलावे लागले आहे.

  ?


या संदर्भात सट्टेबाजांनी संपर्क साधण्याचा प्रयत्न केल्याचे गेल्या आठवडय़ात नवी दिल्लीत झालेल्या फिफा इंटरपोल इंटेग्रिटी इन स्पोर्ट्स कार्यशाळेवेळी काही क्लब्सनी सांगितले होते आणि अ. भा. फुटबॉल फेडरेशनचे उपाध्यक्ष सुब्रता दत्ता यांनी त्याबाबत तीव्र चिंता व्यक्त केली होती. `ही अत्यंत चिंताजनक बाब असल्यानेच फिफाने इंटरपोलला येथे पाठविले आणि मॅचफिक्सिंग, बेटिंग व इतर भ्रष्टाचार रोखण्यासाठी योजावयाच्या उपायांबाबत मार्गदर्शन करण्यासाठी बराच पैसा खर्च केला. फिफाने जर इतक्या गांभीर्याने त्याची दखल घेतली असेल तर ती निश्चितच चिंताजनक बाब आहे. एआयएफएफनेही त्याची गंभीर दखल घेतली आहे. भारतीय फेडरेशनने प्रामाणिक अधिकाऱयाच्या नेतृत्वाखालील भ्रष्टाचारविरोधी युनिट नियुक्त करण्याचा प्रस्ताव मी मांडला आहे. फेडरेशनची कार्यकारी समिती त्यावर चर्चा करून अंतिम निर्णय घेणार आहे. सर्व क्लब्सना असे प्रकार ओळखण्याचे, त्याला विरोध करण्याचे आणि त्याबाबत त्वरित माहिती देण्यास सांगण्यात आले आहे,’ असे दत्ता यांनी सांगितले. किती क्लब्सशी सट्टेबाजांनी संपर्क साधण्याचा प्रयत्न केला, त्यांची नावे सांगण्याचे त्यांनी टाळले.
गेल्या वर्षी मुंबई एफसीचे उपाध्यक्ष अतुल बग्दामिया यांना एका मलेशियन व्यक्तीकडून फोन आला होता. या क्लबने मलेशियात मित्रत्वाचे सामने खेळावेत आणि त्यांचा सर्व खर्च आपण करण्याचा प्रस्ताव त्याने बग्दामिया यांच्यासमोर ठेवला होता. त्यानंतर त्याने आय लीगमधील सामने फिक्स करण्याचा प्रस्तावही ठेवला होता. `हा प्रकार लक्षात आल्यावर त्यात मला रस नसल्याचे मी त्याला त्याचवेळी स्पष्टपणे सांगितले आणि फोन ठेवला. मला त्या व्यक्तीचे आता नावही आठवत नाही. पण तो मलेशियन होता,’ असे बग्दामिया यांनी वृत्तसंस्थेला सांगितले. एआयएफएफला त्याबाबत लगेचच का कळविले नाही, असे विचारता ते म्हणाले, त्यांची ऑफर मी फेटाळून लावल्याने हे प्रकरण तिथेच संपले असे मला वाटले. एआयएफएफने भ्रष्टाचारविरोधी पथकात जबाबदार अधिकारी नियुक्त करणार असल्याचे आम्हाला आता सांगण्यात आले आहे. असे प्रकार यापुढे घडल्यास या अधिकाऱयाला त्याबाबत माहिती द्यावी लागणार आहे. हे काम तसे सोपे झाले आहे. कारण कोणाशी संपर्क साधायचा हे प्रत्येकाला माहीत झालेय. कार्यशाळा झाल्यानंतर जागृती वाढली असल्याने यापुढचे काम सोपे झाले आहे,’ असे ते म्हणाले.
गेल्या महिन्यात मलेशियातील दुय्यम लीगमधील क्लबच्या पाच खेळाडूंवर व  संघाच्या तीन पदाधिकाऱयांवर मॅचफिक्सिंगमध्ये दोषी आढळल्यानंतर आजीवन बंदीची कारवाई करण्यात आली आहे. आयपीएलमध्ये एस. श्रीशांतने स्पॉटफिक्सिंग केल्यानंतर बीसीसीआयने त्याच्यावर आजीवन बंदी घातली आहे.